Kwaliteit & diversiteit

Zuid-Franse Wijnen

Frankrijk is wereldwijd voor velen het bekendste wijnland. Op zoek naar kwaliteit en diversiteit, in combinatie met een duurzame vorm van wijnbouw, reizen we daarom af naar Zuid-Frankrijk. Want hier vind je geweldige pareltjes, waarmee je jouw gast echt kunt verrassen.

Zuid-Frankrijk heeft op wijngebied de laatste decennia een enorme kwaliteitsslag gemaakt. Met de grootste wijnproductie van Frankrijk stonden de diverse Zuid-Franse regio’s bij het grote publiek met name bekend om de bulkwijnen. Nadat er een overschot aan wijn kwam, omdat de lokale consumptie afnam, bood de regering subsidie om wijngaarden te rooien en andere gewassen te planten. Bijgevolg nam de kwaliteit van de wijnen uit deze regio’s toe, want alleen de gedreven wijnboeren bleven over. En de wijnen die zij produceren staan niet langer in de schaduw van andere topregio’s. Het is een aanbod dat zich alsmaar uitbreidt en waarbij innovatie en aandacht voor het milieu steeds vaker centraal staan. Een aantal gerenommeerde wijnboeren neemt het voortouw om biologische wijnen op de markt te brengen. Door meer over de grenzen te kijken bieden de Zuid-Franse regio’s tegenwoordig een grenzeloos aanbod mooie wijnen met een opmerkelijk goede prijs-kwaliteitverhouding.

Spectrum aan mogelijkheden
Aan kennis ontbreekt het niet in de Zuid-Franse wijnregio’s. Veel van de wijnbedrijven zijn traditionele familiebedrijven, waarvan de historie vaak vele generaties teruggaat. De liefde voor het vak is de wijnboeren met de paplepel ingegoten. Met diversiteit in terroir en de iets vrijere regelgeving in de regio Languedoc-Roussillon ontstond er een enorm spectrum aan mogelijkheden en stijlen, waar de boeren vandaag de dag steeds vaker gebruik van maken. De kwaliteit van de wijnen blijft voorop staan, maar ze zijn wat frisser en fruitiger. De wijnen van topproducenten en domaines zoals Gérard Bertrand, Mas la Chevalière en Michel Gassier blijven echter karakteristiek voor het gebied waar de wijnen worden geproduceerd. Ze hebben diepgang en zijn tegelijkertijd heel toegankelijk. Bovendien hechten deze producenten veel waarde aan de wijze van produceren.

Frisheid in de wijn
Zo staat Gérard Bertrand bekend als pionier op het gebied van biodynamische wijnbouw. De interesse was er al, maar de echte ommekeer kwam toen de wijnboer aan het eind van de vorige eeuw een domaine kocht waar hij met zijn jonge gezin ging wonen. Het huis lag midden tussen de wijngaarden, waar op dat moment nog conventioneel werd gewerkt. De wil om zijn kinderen in een gezonde omgeving op te laten groeien, en de overtuiging dat de mensheid in sterke mate bijdraagt aan de vervuiling van de planeet, deden hem besluiten het roer om te gooien. Een testfase op een perceel van drie hectare bleek zeer succesvol; deze wijngaard liet goede resultaten zien. De wijnstokken zagen er gezonder uit dan in de naastgelegen wijngaard en bleken sterker. De wijn was lekkerder en uit laboratoriumonderzoek bleek dat de zuurgraad van de druiven hoger was, wat voor frisheid in de wijn zorgt.

Selectie van de sommelier
Voor de consument kan het lastig zijn de weg te vinden binnen de vele benamingen en stijlen die in Frankrijk worden geproduceerd. Het is makkelijker om bijvoorbeeld voor een stuivende Sauvignon Blanc uit Nieuw-Zeeland of een Grüner Veltliner uit Oostenrijk te kiezen. De verwachting wordt dan waargemaakt, maar is zelden verrassend. Als horecaondernemer kun je hier je voordeel mee doen door een selectie aan Zuid-Franse pareltjes op de kaart te zetten en aan de gast te adviseren. Het is vooral de combinatie tussen frisheid en complexiteit die wijnen uit Zuid-Frankrijk zo interessant maakt.

Green Personality of the Year
De daarop volgende jaren switchte Gérard Bertrand volledig naar biodynamische wijnbouw op al zijn domaines. De overstap van conventionele naar biologische of biologisch-dynamische wijnbouw brengt veel aanpassingen met zich mee. De conversie neemt ongeveer drie jaar in beslag, terwijl de opbrengst afneemt. Om deze reden heeft Gérard zich onder andere sterk gemaakt voor het Europees erkende CAB-label (Conversion Agriculture Biologique, red.), wat in het tweede en derde jaar van conversie op de wijn mag prijken. Gérards visie en brede inzet op het gebied van verantwoorde wijnbouw leverde hem in 2020 de titel Green Personality of the Year op.

Perfecte condities
Ook Domaine Mas la Chevalière produceert zeer bijzondere biologische wijnen, waaronder L’Art des Sens Chardonnay en L’Art des Sens Syrah-Grenache. Het domaine, ooit aangekocht door Michel Laroche, staat onder andere bekend om de sublieme Chardonnay. Laroche was van origine gevestigd in Chablis en daardoor een expert op het gebied van deze druivensoort. Deze expertise bracht hij mee naar de Orb-vallei in de Languedoc. Het terroir, een bodem van klei en leisteen en het microklimaat, vormde en vormt de perfecte condities voor de Chardonnaydruif.

Maatschappelijk verantwoorde visie
Frankrijk loopt voorop waar het de productie van biologische wijnen betreft. Deels vanuit passie voor het milieu en het product en deels vanuit de vraag van de Franse consument. Ook in ons land neemt de vraag naar biologische wijn toe. Bewustwording en daarmee de duurzaamheid en de productiemethodes van voedingsmiddelen, spelen tenslotte een steeds belangrijkere rol in onze samenleving. Bij de zoektocht naar een mooi aanbod aan biologische wijnen zoekt Sligro de samenwerking met bevlogen wijnproducenten met een maatschappelijk verantwoorde visie: het ambachtelijk produceren van kwalitatief hoogwaardige biologische of biodynamische wijnen. Hierbij gaat biodynamisch nog een stapje verder dan biologisch, door onder meer de bodem te versterken en de wijngaard deel uit te laten maken van de natuurlijke biodiversiteit.

High Environmental Value
Mas la Chevalière behoort samen met domaine Laroche tot Advini, het wijnbedrijf van de familie Jeanjean. Zij hebben net als Gérard Bertrand de productie van biologische wijnen hoog in het vaandel staan. Grofweg een derde van het complete areaal van de familie is biologisch gecertificeerd. Daarnaast mag 74% van de Franse wijngaarden van het bedrijf het HEV-label (High Environmental Value, red.) dragen. Hierbij wordt gekeken naar de hele keten, van het gezond houden van de grond tot water en afvalmanagement. De druiven voor de Josselin rosé, die Advini exclusief voor Sligro produceert, zijn afkomstig van wijngaarden van derden. Om de kwaliteit te bewaken worden er geen most of bulkwijn aangekocht. De wijngaard wordt door eigen mensen bewerkt, want de kwaliteit van de wijn begint tenslotte in de wijngaard.

Zon en rijpheid
Château de Nages van de familie Gassier in Costières de Nîmes in het zuidwesten van de Rhône Vallei is één van de nieuwste ontdekkingen binnen het assortiment van Sligro. De elegante wijnen ademen zon en rijpheid uit. Ook Michel Gassier houdt zich al sinds 2007 met biologische wijnbouw bezig. Het complete areaal van 150 hectare beslaat niet alleen wijngaarden: ongeveer de helft is van oudsher beplant met fruitbomen, waarover zijn broer de scepter zwaait. Een mix die het ecosysteem ten goede komt en van toegevoegde waarde is voor ziektepreventie. Om de wijngaard te versterken worden natuurlijke hulpbronnen ingezet. Zoals veel biologische wijnboeren zaaien de broers gras, bloemen, aromatische planten en andere gewassen tussen de ranken, om een gezonde bodem en een fijne leefomgeving voor insecten en andere dieren te creëren.

Handtekening van het terroir
Michel: “Als je ouder wordt ga je vaak meer focussen op wat echt belangrijk is. Als boeren hebben wij de verantwoordelijkheid om de mensheid op een gezonde manier te voeden en om ons in te zetten tegen de klimaatsverandering. Het is een sociale verantwoordelijkheid. Alles wat je in de wijngaard doet heeft langdurig effect, de grond is net een spons. Jaren na de conversie naar biologische wijnbouw merkten we pas écht het effect op de wijn, de kwaliteit was beter. Wat we vooral opmerkten is dat de wijnen veel meer expressie kregen. Ze zijn dynamischer en levendiger dan voorheen. Daarnaast wilden we het terroir meer tot uiting laten komen in onze wijnen. We voegden geen sulfiet meer toe en gingen inheems gist gebruiken, want ook dit maakt onderdeel uit van de handtekening van het terroir, wat een wijn zo uniek maakt.”

Wijnvariëteiten uit Zuid-Frankrijk
Sligro biedt een groot aanbod aan wijnen uit Zuid-Frankrijk. Een aantal van deze wijnen zijn hier uitgelicht:

1. Château l’Hospitalet La Réserve rouge (AOP) – Bio
Druiven: Syrah, Grenache, Mourvèdre
Neus: kruidig en rood fruit zoals aardbei
Smaakprofiel: goed in balans, zeer fruitig met de smaak van jam, zwarte en rode bessen en tonen van ontbijtkoek
Schenktemperatuur: 18°C
Wijn-spijscombinaties: rood vlees, gevogelte, rijpe kazen

2. Château l’Hospitalet La Réserve blanc (AOP) – Bio
Druiven: Bourboulenc, Roussanne, Grenache blanc, Vermentino, Viognier
Neus: houtig met aroma’s van vanille, mokka, citrus, abrikozen, perzik en noten
Smaakprofiel: volle, rijke body die mooi in balans is met de frisheid en complexiteit. Tonen van anijs en munt en een fijne, lange afdronk
Schenktemperatuur: 10-12°C
Wijn-spijscombinaties: wit vlees, gegrilde vis, schelpdieren, jonge kazen

3. Gérard Bertrand Gris blanc (IGP)
Druiven: Grenache gris, Grenache noir
Neus: bouquet van rode bessen
Smaakprofiel: fris, levendig, rood fruit en citrus
Schenktemperatuur: 10-12°C
Wijn-spijscombinaties: als aperitief, bij schelpdieren, vis, mediterrane salades, Aziatische gerechten, waaronder spicy gerechten als curry’s en tajines

4. L’Art des Sens Chardonnay (AOP) – Bio
Druiven: Chardonnay
Neus: mineraal, rijpe witte perzik en hazelnoot
Smaakprofiel: levendig, fris en zacht in de mond, fijne afdronk van witte bloesem
Schenktemperatuur: 10-12°C
Wijn-spijscombinaties: als aperitief, bij schaal- en schelpdieren, vis, kip, geitenkaas

5. L’Art des Sens Syrah-Grenache (AOP) – Bio
Druiven: Syrah, Grenache noir
Neus: intense tonen van rode bessen en kersen
Smaakprofiel: rijk, fruitig, volle body met een elegante afdronk
Schenktemperatuur: 17-18°C
Wijn-spijscombinaties: gegrild vlees, rundvlees, paddenstoelen, harde kazen

6. Josselin rosé (IGP)
Druiven: Grenache, Syrah, Cinsault
Neus: vers rood fruit
Smaakprofiel: levendig, aangenaam fris met tonen van framboos en rode bes
Schenktemperatuur: 10-12°C
Wijn-spijscombinaties: als aperitief, bij schaal- en schelpdieren, vis, gegrilde kip, gerechten met tomaat, geitenkaas

7. Château de Nages Héritage red (AOP) – Bio
Druiven: Grenache, Mourvèdre, Syrah
Neus: complex en aromatisch, rood fruit, peper en oosterse kruiden
Smaakprofiel: elegant, rijk en evenwichtig, kruidig, mineraal en zoethout
Schenktemperatuur: 16°C
Wijn-spijscombinaties: rood vlees, wild, chocolade, kazen zoals oude Goudse en Munster

8. Château de Nages Héritage rosé (AOP) – Bio
Druiven: Grenache, Mourvèdre
Neus: fris, levendig en tonen van rood fruit, bloemen en milde kruiden
Smaakprofiel: elegant, rijk, levendig fruit en een verfrissende minerale afdronk
Schenktemperatuur: 10-12°C
Wijn-spijscombinaties: lamsvlees, kalfsvlees, vis, schaal- en schelpdieren, geitenkaas

9. Château de Nages Héritage white (AOP) – Bio
Druiven: Grenache blanc, Clairette, Roussanne, Viognier
Neus: tonen van rijp geel fruit, zoals perzik, peer en ananas, bloemen, zoals acacia en roos, en vanille
Smaakprofiel: fluweelzacht, rijk, fruitig, lange afdronk
Schenktemperatuur: 10-12°C
Wijn-spijscombinaties: kip, kalfsvlees, vis, romige sauzen, jonge geitenkaas, desserts met peer of abrikoos